Հաւատոյ Հանգանակին երկրորդ յօդուածը Քրիստոս՝ Աստուծոյ Որդին. Մեսիային մասին մարգարէութիւններ

1. Ի՞նչ է Հաւատոյ Հանգանակին երկրորդ յօդուածը։

«Կը հաւատանք մէկ Աստուծոյ՝ Ամենակալ Հօր, երկնի եւ երկրի, երեւելի եւ աներեւոյթ բոլոր բաներու Արարչին։ Եւ կը հաւատանք մէկ Տիրոջ՝ Յիսուս Քրիստոսի, Աստուծոյ Միածին Որդւոյն, որ ծնած է Հօրմէն՝ Հօր նոյն էութենէն. Աստուած՝ Աստուծմէ, Լոյս՝ Լոյսէն, ճշմարիտ Աստուած՝ ճշմարիտ Աստուծմէ, ծնած եւ ոչ արարուած, Հօր հետ միեւնոյն էութենէն, որով ստեղծուեցան բոլոր բաները՝ երկինքի մէջ եւ երկրի վրայ, երեւելի եւ աներեւոյթ»։

2. Ի՞նչ է այս յօդուածին նպատակը։
Այս յօդուածին նպատակն է ցոյց տալ՝

1. Թէ Յիսուս Քրիստոս գերբնական կերպով Աստուծոյ Միածին Որդին է եւ կատարեալ Աստուած։
2. Հետեւաբար, երկնային երջանկութիւնը ստանալու համար պէտք է հաւատանք Անոր ուսուցած վարդապետութեան եւ կատարենք Անոր պատուիրանները։

3. Սուրբ Գիրքը Քրիստոսը Աստուած կը կոչէ՞։

Այո՛, Սուրբ Գիրքը Քրիստոսը Աստուած կը կոչէ։ Պօղոս առաքեալը կ՚ըսէ. «Քրիստոս եկաւ, որ ամէն բանի վրայ եղող Աստուած է՝ յաւիտեան օրհնեալ»։ Իսկ Սուրբ Յովհաննէս Քրիստոսը կը կոչէ Բանը՝ Աստուած։

4. Քրիստոս Աստուած ըլլալով յաւիտենակա՞ն է։

Այո՛։ Դաւիթ Մեսիա Քրիստոսի մասին կ՚ըսէ. «Դուն նոյնն ես», այսինքն՝ անփոփոխ ես, «եւ քու տարիներդ վերջ պիտի չունենան», այսինքն՝ յաւիտենական ես։ Քրիստոս Ինք ալ ըսաւ. «Նախ քան Աբրահամը ըլլար՝ Ես եմ»։ Իսկ Յովհաննէս կ՚ըսէ. «Սկիզբէն էր Բանը, եւ Բանը Աստուծոյ քով էր, եւ Բանը Աստուած էր»։

5. Քրիստոս Աստուած ըլլալով ամենուրեա՞յ է։

Այո՛։ Փրկիչը Ինք ըսաւ. «Ուր որ երկու կամ երեք հոգի հաւաքուած ըլլան Իմ անունովս, Ես հոն եմ՝ անոնց մէջ»։ Դարձեալ ըսաւ. «Ես ձեզի հետ եմ ամէն օր՝ մինչեւ աշխարհի վախճանը»։

6. Քրիստոս Աստուած ըլլալով ամենագէ՞տ է։

Այո՛։ Պետրոս առաքեալ կը խոստովանի. «Տէ՛ր, Դուն ամէն բան գիտես. Դուն գիտես, թէ կը սիրեմ Քեզ»։

7. Քրիստոս Աստուած ըլլալով Արարի՞չ է։

Այո՛։ Ինչպէս Սուրբ Յովհաննէս կը գրէ. «Ամէն բան Անով եղաւ, եւ առանց Անոր չեղաւ բան մը, որ եղած է», եւ «աշխարհը Անով ստեղծուեցաւ»։

8. Քրիստոս կրնա՞յ պաշտուիլ որպէս Աստուած։

Այո՛, որովհետեւ Քրիստոս Ինք ըսաւ, որ «բոլորը պէտք է պատուեն Որդին, ինչպէս կը պատուեն Հայրը»։ Առաքեալն ալ կ՚ըսէ. «Որպէսզի Յիսուսի անունով ծունկի գան երկնաւորները, երկրաւորները եւ երկրի տակ գտնուողները»։

9. Ի՞նչ հետեւութիւն կը բխի այս ապացոյցներէն։

Այս ապացոյցներէն կը հետեւի, որ՝

1. Քրիստոս ճշմարիտ եւ կատարեալ Աստուած է։
2. Միայն Անոր միջոցով եւ Անոր անունով կրնանք փրկութիւն ստանալ եւ երջանկութեան հասնիլ։

10. Կարելի՞ է փրկուիլ առանց Քրիստոսի հաւատալու։

Անոնք, որոնք լսած են Քրիստոսի վարդապետութիւնը եւ յամառօրէն կը մերժեն հաւատալ, չեն փրկուիր։ Բայց անոնք, որոնց Սուրբ Աւետարանը քարոզուած չէ, Աստուած ողորմութեամբ պիտի վարուի անոնց հետ, եթէ ապրին Աստուծոյ երկիւղով եւ արդարութեան օրէնքներուն համաձայն։

11. Աստուած պիտի պատժէ՞ անոնք, որոնք Քրիստոսը կը մերժեն։

Այո՛։ Աստուած պիտի պատժէ՝

1. Անոնք, որոնք անլրջօրէն կը մերժեն Քրիստոսը՝ անտարբեր մնալով ճշմարտութեան հանդէպ։
2. Անոնք, որոնք Քրիստոսի վարդապետութիւնները կը մերժեն՝ իրենց չար կիրքերուն անսանձ ազատութիւն տալու համար։
3. Անոնք, որոնք գիտակցաբար կը մերժեն Քրիստոսը, այսինքն՝ կամաւոր կերպով սուտը կը փոխանակեն ճշմարտութեան հետ։

12. Ի՞նչ արտաքին ապացոյցներ կան, թէ Քրիստոս Աստուծոյ Որդին է։

Կան ինը գլխաւոր ապացոյցներ, որոնք կը հաստատեն, թէ Քրիստոս Աստուծոյ Որդին է եւ կատարեալ Աստուած։

13. Որո՞նք են առաջին երեք ապացոյցները։

Առաջին երեք ապացոյցներն են՝

1. Մարգարէութիւններուն կատարումը Քրիստոսի անձին մէջ։
2. Անոր կեանքին սրբութիւնը։
3. Անոր կեանքին գերազանցութիւնը։

14. Որո՞նք են միւս վեց ապացոյցները։

Միւս վեց ապացոյցներն են՝
4. Քրիստոսի հրաշքները։
5. Անոր մարգարէութիւնները։
6. Անոր մահը։
7. Անոր Յարութիւնն ու Համբարձումը։
8. Անոր կրօնքին հաստատումն ու տարածումը երկրի վրայ։
9. Երուսաղէմի կործանումը եւ Հրեաներու ցրուումը ամբողջ աշխարհի մէջ։

15. Ի՞նչ կը հասկնաք՝ ըսելով «մարգարէութիւններուն կատարումը Քրիստոսի անձին մէջ»։

Այս խօսքով կը հասկնամ, թէ Քրիստոսի մէջ կատարուեցան այն բոլոր մարգարէութիւնները, զորս մարգարէները բազմաթիւ դարեր առաջ Սուրբ Հոգիին ներշնչումով գրած էին՝ Զայն կոչելով Մեսիա։

16. Ի՞նչ կը նշանակեն Քրիստոս եւ Մեսիա բառերը։

Մեսիա բառը եբրայերէն լեզուով, իսկ Քրիստոս բառը յունարէն լեզուով կը նշանակեն «Օծեալ»։ Այս անունը մարգարէներուն կողմէ տրուեցաւ այն աստուածային Փրկիչին եւ Օրէնսդիրին, զոր Աստուած խոստացած էր աշխարհ ղրկել՝ փրկելու համար ինկած մարդկութիւնը։

17. Մարգարէները ի՞նչ էին կանխագուշակած Մեսիային մասին։
Մարգարէները ոչ միայն կանխագուշակած էին Մեսիային հրաշալի քաւութիւնը, այլեւ ճշգրտօրէն մարգարէացած էին Անոր ծննդեան տարին, վայրը եւ ձեւը, ինչպէս նաեւ՝ թէ ո՛ր ցեղէն եւ ո՛ր մօրմէն պիտի ծնէր։

18. Ո՞ր մարգարէն յատկապէս յայտնած էր Մեսիային ծննդեան ժամանակը։
Դանիէլ մարգարէն, որ Քրիստոսէ շուրջ 440 տարի առաջ, Աստուծոյ ներշնչումով, հրեաներուն յայտնած էր, թէ Մեսիան պիտի գար որոշ դէպքէ մը ետք հաշուուող եօթանասուներորդ շաբաթուան վերջաւորութեան մօտ։ Այդ եօթանասուն շաբաթները կը ներկայացնեն 490 տարի, եւ այդ հաշիւը ճշգրտօրէն կը համապատասխանէ Քրիստոսի ծննդեան ժամանակին։

19. Հրեաները հասկցա՞ծ էին այս հաշիւը։
Այո՛։ Հրեաներուն մէջ իւրաքանչիւր եօթներորդ տարին կը կոչուէր եօթներորդ կամ Շաբաթական տարի։ Ուստի հրեաները հասկցած էին Դանիէլի հաշիւը։

20. Ինչպէ՞ս յայտնի է ասիկա։
Ասիկա յայտնի է այն բանէն, որ երբ Քրիստոս աշխարհ եկաւ, բոլոր հրեաները կը սպասէին Դանիէլի եւ միւս մարգարէներու մարգարէութիւններուն կատարումին։ Այս համոզումը այնքան խոր էր, որ քանի մը խաբեբաներ, օգտուելով անկէ, ժամանակ մը յաջողեցան պարզամիտներուն հաւատացնել, թէ իրենք էին սպասուած Մեսիան։ Սակայն անոնք բոլորը խայտառակուեցան, որովհետեւ չէին կրնար ցոյց տալ սպասուած Մեսիային նշաններէն նոյնիսկ մէկը։