ԵԿԵՂԵՑԻՆ

Հաւատամքի Իններորդ եւ Տասներորդ Յօդուածները

1. Ի՞նչ է Եկեղեցին։

Եկեղեցին ուղղափառ քրիստոնեաներու ժողովն ու միութիւնն է, որոնք թէեւ սփռուած են ամբողջ աշխարհի վրայ, կը կազմեն նոյն ընկերութիւնն ու եղբայրութիւնը՝ օրինաւոր եպիսկոպոսներու հովուական հսկողութեան ներքեւ։ [«Եկեղեցի» բառը երբեմն կը գործածուի նաեւ նիւթական իմաստով՝ նշանակելու այն շէնքը, ուր քրիստոնեաները կը հաւաքուին Աստուծոյ պաշտամունք մատուցանելու եւ Անոր խօսքը լսելու համար։]

2. Ո՞վ հաստատեց Եկեղեցին։

Մեր Տէր Յիսուս Քրիստոս հաստատեց քրիստոնէական Եկեղեցին, ուստի Ան նաեւ Եկեղեցւոյ Գլուխն է, Վէմը եւ Հիմքը։

3. Ո՞ւմ յանձնեց Քրիստոս Եկեղեցւոյ կառավարութիւնը։

Քրիստոս Եկեղեցին յանձնեց Առաքեալներուն եւ անոնց յաջորդներուն, այսինքն՝ եպիսկոպոսներուն, որպէսզի հովուեն զայն Իր գերագոյն հովուապետութեան ներքեւ. «Ինչպէս Հայրը զԻնծ ուղարկեց, Ես ալ ձեզ կը ղրկեմ»։ «Գացէ՛ք եւ ուսուցանեցէ՛ք բոլոր ազգերը՝ մկրտելով զանոնք Հօր եւ Որդւոյ եւ Սուրբ Հոգիին անունով» (Մատթ. 28.19)։

4. Քանի՞ եկեղեցի հիմնեց Քրիստոս։

Քրիստոս Իր Առաքեալներուն միջոցով հիմնեց միայն մէկ Եկեղեցի եւ խոստացաւ անոնց հետ ըլլալ մինչեւ աշխարհի վախճանը (Մատթ. 28.20)։ Հետեւաբար, ով Եկեղեցիէն դուրս է, ան Քրիստոսի մէջ չէ (Ղուկ. 11.23)։

5. Արդեօք բոլոր անոնք, որոնք կը կրեն քրիստոնեայ անունը, Եկեղեցւոյ մէջ են։

Մարդկային մոլորութիւնները Եկեղեցիէն բաժնած են որոշ անձեր եւ համայնքներ, որոնք թէեւ իրենք զիրենք քրիստոնեայ կը կոչեն, սակայն իրենց հաւատքով եւ կարգապահութեամբ չհամապատասխանելով Քրիստոսի եւ Առաքեալներու ուսմունքին՝ Քրիստոսի ճշմարիտ Եկեղեցին չեն։

6. Ինչպէ՞ս կը ճանաչուի Քրիստոսի Եկեղեցին։

Քրիստոսի Եկեղեցին պէտք է ունենայ այն զատորոշիչ յատկանիշները, որոնք սահմանուած են Կոստանդնուպոլսոյ Տիեզերական Ժողովի Հաւատամքին մէջ, այսինքն՝ ըլլայ Մէկ, Սուրբ, Կաթողիկէ (ընդհանրական) եւ Առաքելական։ Ահա թէ ինչու Հայ Սուրբ Եկեղեցին ամէն օր կ’աղօթէ. «Վասն Միոյ, Սրբոյ, Ընդհանրական եւ Առաքելական Եկեղեցւոյ»։

7. Ինչո՞ւ Եկեղեցին կը կոչուի «Մէկ»։

Քրիստոսի Եկեղեցին մէկ է, որովհետեւ անոր ճշմարիտ հաւատացեալները ունին նոյն ուղղափառ հաւատքը, նոյն երկնային յոյսը, նոյն եօթը խորհուրդները, նոյն Սուրբ Գիրքերը եւ նոյն Հիմքն ու Գլուխը, որ մեր Տէր Յիսուս Քրիստոսն է։

8. Ինչո՞ւ Եկեղեցին կը կոչուի «Սուրբ»։

Որովհետեւ անոր հիմնադիրը Աստուած է, Ով գերագոյն Սրբութիւնն է, եւ Իրմէ ստացած է իր սուրբ վարդապետութիւնը, որ կրնայ սրբացնել հաւատացեալները (Բ. Տիմ. 1.9)։ Եկեղեցւոյ սրբութիւնը կը յայտնուի անով, որ անոր ուսմունքն ու բարոյականութիւնը կը համապատասխանեն Սուրբ Գրքին։

9. Ինչո՞ւ Եկեղեցին կը կոչուի «Կաթողիկէ» կամ «Ընդհանրական»։

Որովհետեւ Քրիստոսի Եկեղեցին նման չէ հրեայ եկեղեցիին, որ սահմանուած էր մէկ վայրի, ազգի եւ ժամանակի համար, այլ նախատեսուած է բոլոր ազգերուն եւ երկիրներուն համար։ Ան պէտք է տարածուի ամբողջ աշխարհի վրայ եւ մնայ յաղթական մինչեւ ժամանակներու լրումը (Մատթ. 24.14, Մարկ. 16.15)։

10.  Ինչո՞ւ Եկեղեցին «Առաքելական» է։

Որովհետեւ ան Առաքեալներէն ստացած է Քրիստոսի վարդապետութիւնը եւ կը կառավարուի անոնց օրինաւոր յաջորդներուն՝ եպիսկոպոսներուն միջոցով (Եփ. 2.19-20)։

11.  Ի՞նչի վրայ հիմնուած է Եկեղեցւոյ անսխալական վարդապետութիւնը։

Եկեղեցւոյ վարդապետութիւնը անսխալական է, որովհետեւ հիմնուած է ճշմարտութեան վրայ, որ Աստուծոյ խօսքն է (Յովհ. 17.17), եւ մեզի հասած է Առաքեալներու եւ Մարգարէներու ծառայութեամբ, ինչպէս Սուրբ Գիրքերը կը վկայեն։ Ուստի այն քրիստոնէական համայնքը, որ չի համապատասխանէր այս յայտնուած չափանիշին, մոլորած է եւ ճշմարիտ Եկեղեցւոյ ներկայացուցիչը չէ։

12.  Ովքե՞ր են Եկեղեցւոյ անդամները։

Եկեղեցւոյ անդամներն են անոնք, որոնք ճշմարտութեան մէջ մնալով, կատարեալ հաւատքով եւ բարի վարքով կը պայքարին որպէս զինուորներ Քրիստոսի երկնային դրօշին տակ (Եփ. 4.1-6, 5.30, Հռոմ. 12.5)։

13.  Արդեօք մեղաւորներն ալ Եկեղեցւոյ անդամներ են։

Այո՛, սակայն քանի դեռ կը մնան մեղքի մէջ, մեռած անդամներ են։ Անոնք կրնան ապաշխարութեամբ վերադառնալ կեանքի, եւ այն ատեն Աստուծմէ պիտի ստանան իրենց մեղքերու թողութիւնը։ Եկեղեցւոյ մարմինէն բաժնուած են նզովեալները, հերձուածողները, հերետիկոսները եւ ուրացողները։ Մենք պէտք է աղօթենք անոնց համար եւ ջանանք վերադարձնել զանոնք ճշմարիտ ճամբուն եւ հաւատքի միութեան, որպէսզի արժանանան Աստուծոյ ներման։

14.  Ինչպէ՞ս Աստուած մեղաւորներուն կը յայտնէ ներման շնորհքը։

Եկեղեցւոյ միջոցով, որուն տուած է իշխանութիւն Իր անունով մեղքերը արձակելու (Մատթ. 18.18)։

15.  Ինչպէ՞ս Եկեղեցին կը գործադրէ Աստուծմէ տրուած այդ իշխանութիւնը։

Գլխաւորաբար Մկրտութեան եւ Ապաշխարութեան խորհուրդներուն միջոցով (տե՛ս Մաս Գ., Դասեր 4 եւ 5)։